Kunstenaar in beeld

Suzanne
Valadon

1865 – 1938 · Postimpressionisme


Suzanne Valadon poseerde eerst jarenlang naakt voor beroemde schilders — voor ze zelf, zonder ooit een academie te bezoeken, een van de eerste vrouwen werd die openlijk naakte mannen schilderde.

Valadon werd geboren in 1865 in een arme familie en werkte als tienjarige al als circusacrobate, tot een val haar carrière daar beëindigde. Vanaf haar vijftiende poseerde ze als model voor schilders als Renoir en Toulouse-Lautrec, en leerde zichzelf ondertussen tekenen door hen nauwlettend te observeren.

De Blauwe Kamer, Suzanne Valadon, 1923
De Blauwe Kamer, 1923publiek domein · Wikimedia Commons

Edgar Degas herkende haar talent en moedigde haar aan door te zetten. Valadon schilderde met een krachtige, zwarte contourlijn rond stevige, direct waargenomen lichamen — geen geïdealiseerde schoonheid, maar echte, imperfecte mensen, inclusief naakte mannen, wat voor een vrouwelijke schilder in die tijd ongehoord was.

Adam en Eva, Suzanne Valadon, 1909
Adam en Eva, 1909publiek domein · Wikimedia Commons

Ze draaide de blik om: niet langer het naakte model, maar de schilder van het naakt.

over Valadons ongebruikelijke positie

Haar zoon, Maurice Utrillo, werd zelf ook een gevierd schilder — Valadon moedigde zijn tekentalent aan als afleiding van zijn alcoholverslaving op jonge leeftijd. Moeder en zoon werden beiden erkende kunstenaars, een zeldzaamheid in die tijd.

Valadon stierf in 1938 in Parijs. Ze wordt vandaag erkend als een van de eerste vrouwen die volledig op eigen kracht — zonder academische opleiding — doorbrak in de mannelijk gedomineerde Parijse kunstwereld van haar tijd.

Ze bouwde haar figuren op met een dikke, bijna grove contourlijn, gevuld met vlakke, intense kleur — een directheid die dichter bij volkskunst aanleunt dan bij de verfijnde impressionistische techniek van haar leermeesters.

Ervaar dit thuis

1

Bekijk

Lees de tekst en bekijk het werk hierboven. Wat valt je op? Waar kijkt je oog het langst naar? Valadon schilderde vanuit een unieke positie: ze was zelf jarenlang model. Hoe zou dat haar blik op wie ze schilderde beïnvloed hebben?

2

Schets

Maak op papier een snelle, spontane schets of woordweb van wat er in je opkomt. Geen mooi tekenwerk nodig — het gaat om het moment zelf.

3

Upload

Neem een foto van je schets en upload.

Aan de slag in de klas

Materiaal

  • Wit papier
  • Zwarte stift of houtskool voor een krachtige, dikke contourlijn
  • Vlakke, verzadigde kleur binnen de contour — geen verfijnde schaduw

Neem je schets van thuis erbij en maak, vertrekkend vanuit wat het werk van Suzanne Valadon bij jou opriep, een eigen werk met bovenstaand materiaal.