Kunstenaar in beeld

Paul
Gauguin

1848 – 1903 · Postimpressionisme / Symbolisme


Paul Gauguin verliet Parijs voor Tahiti, op zoek naar een wereld die nog niet 'bedorven' was door de moderne beschaving — en schilderde die in felle, platte kleurvlakken die niets meer te maken hadden met Europese schilderkunst.

Gauguin werd geboren in 1848 in Parijs en werkte jarenlang als succesvolle beursmakelaar, tot de beurscrash van 1882 hem ertoe bracht zich volledig aan de kunst te wijden. Hij liet zijn vrouw en kinderen achter en trok naar Bretagne, Martinique en uiteindelijk, in 1891, definitief naar Tahiti.

Visioen na de Preek, Paul Gauguin, 1888
Visioen na de Preek, 1888publiek domein · Wikimedia Commons

Zijn stijl, het synthetisme, gebruikt platte, felle kleurvlakken zonder realistische schaduw, omlijnd door duidelijke contouren — meer geïnspireerd op volkskunst en niet-Westerse tradities dan op de Europese schildertraditie van licht en perspectief.

Tahitiaans Landschap, Paul Gauguin
Tahitiaans Landschappubliek domein · Wikimedia Commons

Hij schilderde geen Tahiti zoals het was, maar zoals hij hoopte dat het zou zijn.

over Gauguins geïdealiseerde Tahiti

Gauguins tijd in Tahiti en later de Marquesaseilanden was geen paradijs zoals hij het schilderde: hij leefde in armoede en ziekte, en zijn relaties met jonge lokale meisjes worden vandaag terecht kritisch bekeken als onderdeel van een koloniale machtsverhouding. Zijn kunst idealiseerde een wereld die hij zelf mee verstoorde.

Hij stierf in 1903, eenzaam en berooid. Pas na zijn dood groeide de erkenning voor zijn experimentele kleurgebruik, dat een directe invloed had op latere kunstenaars als Matisse en Picasso.

Hij omlijstte zijn kleurvlakken met dikke, donkere contouren — een techniek die 'cloisonnisme' genoemd wordt, vernoemd naar een emailleertechniek waarbij metalen draadjes de kleurvakken scheiden.

Ervaar dit thuis

1

Bekijk

Lees de tekst en bekijk het werk hierboven. Wat valt je op? Waar kijkt je oog het langst naar? Gauguin gebruikte hier een felle, egale rode grond in plaats van realistische kleur — welk effect heeft dat op hoe je het tafereel leest?

2

Schets

Maak op papier een snelle, spontane schets of woordweb van wat er in je opkomt. Geen mooi tekenwerk nodig — het gaat om het moment zelf.

3

Upload

Neem een foto van je schets en upload.

Aan de slag in de klas

Materiaal

  • Wit papier
  • Gouache in felle, niet-natuurlijke kleuren (paars gras, rode lucht...)
  • Zwarte stift voor duidelijke contourlijnen rond elk kleurvlak, geen schaduw

Neem je schets van thuis erbij en maak, vertrekkend vanuit wat het werk van Paul Gauguin bij jou opriep, een eigen werk met bovenstaand materiaal.